Home / Cây thuốc / Cây thuốc nam ba kích có tác dụng gì?

Cây thuốc nam ba kích có tác dụng gì?

Theo các chuyên gia đông y, rễ của cây ba kích rất tốt cho sức khoẻ, có thể ngâm rượu hoặc dùng làm thuốc. Vậy cây thuốc nam ba kích có tác dụng gì? Cách sử dụng cây ba kích ra sao? Cùng tìm hiểu ngay thôi nào!

Cây thuốc nam ba kích có tác dụng gì? Không chỉ theo quan niệm Đông y và kinh nghiệm dân gian, ba kích còn được chứng minh là chứa các thành phần có tác dụng tăng cường sức dẻo dai, bền bỉ.

Cây thuốc nam ba kích

Vị thuốc nam ba kích còn gọi là Bất điêu thảo, Ba cức, Diệp liễu thảo, Đan điền âm vũ, Lão thử thích căn, Nữ bản , Kê nhãn đằng, Đường đằng, Tam giác đằng, Hắc đằng cổ, Kê trường phong, Tam mạn thảo, Thỏ tử trường, Dây ruột gà…

Cây ba kích có tên khoa học là Morinda officinalis How, thuộc họ cà phê (Rubiaceae), là loài cây thảo, sống lâu năm, leo bằng thân quấn. Thân non màu tím, có lông, phía sau nhẵn. Lá cây ba kích hình mác mọc đối xưng nhau, có lông nhiều ở gân và mép, lá. Hoa của cây khá nhỏ, thường nở vào khoảng tháng 5-6, lúc đầu có màu trắng về sau sẽ chuyển dần sang vàng nhạt. Tháng 7 – 10 sẽ là lúc quả ba kích ra rộ nhất, quả hình cầu, chín đỏ.

Cây ba kích có 2 loại là ba kích tím và ba kích trắng. Củ ba kích tím trồng khi non có màu trắng sáng,khi già bắt đầu có màu trắng đục – từ 4-5 năm tuổi trở lên sẽ có màu hơi hơi hồng nhạt.. chỉ những củ cực già mới có màu tím đậm.Củ cây trắng giống hệt củ cây Ba Kích tím.chỉ khác một điều dù có già đến mấy lõi nó vẫn màu trắng.

Cây ba kích mọc hoang khá nhiều ở những khu rừng thứ sinh ở các vùng trung du và vùng núi Bắc Bộ, dưới tán những kiểu rừng lá rộng nhiệt đới ẩm. Những địa phương có nhiều loại cây này ở nước ta có thể kể đến như Hà Giang, Lạng Sơn, Phú Thọ, Quảng Ninh, Hòa Bình…Ngoài ra, cây ba kích còn sinh trưởng ở các tỉnh phía Nam Trung Quốc, Lào…

Bộ phận chủ yếu được sử dụng làm thuốc là rễ cây ba kích. Rễ dùng làm thuốc thường khô, được cắt thành từng đoạn ngắn, có nhiều chỗ đứt để lộ ra lõi nhỏ bên trong.

 

Cay ba kích trồng được 3 năm có thể thu hoạch. Thời gian thu hoạch thường vào tháng 10-11. Dùng cuốc đào rộng chung quanh gốc, lấy toàn bộ rễ rửa sạch. Loại rễ to, mập, cùi dầy, mầu tía là loại tốt. Rễ nhỏ, gầy, cùi mỏng, mầu trong là loại vừa.

Cây thuốc nam ba kích có tác dụng gì?

Thành phần hóa học trong rễ cây ba kích là các anthraglucosid, iridoid glucoside, các sterol, các chất vô cơ như K, Na, Mg, Fe, Cu, Zn…, tinh bột, đường, acid hữu cơ, vitamin C rất tốt cho cơ thể.

Theo đông y, ba kích có vị ngọt, tính ấm, khá tốt cho người già, nam giới, người bị suy nhược và thường được sử dụng để điều trị nhiều căn bệnh khác nhau.

+Trị liệt dương.

+Trị đầu diện du phong, bụng dưới đau xuống âm hộ.

+Trị các chứng phong, thủy thũng.

+Trị ngũ lao, thất thương, phong khí, cước khí, thủy thũng.

+Trị nam giới bị mộng tinh, di tinh đầu mặt bị trúng phong.

+Trị cước khí.

+Trị ho suyễn, chóng mặt, tiêu chảy, ăn ít.

+Trị liệt dương, bụng dưới lạnh đau, tiểu không tự chủ, tử cung lạnh, phong hàn thấp,lưng gối đau.

+Trị liệt dương, Di tinh, không thụ thai do tử cung lạnh, kinh nguyệt không đều, bụng dưới lạnh đau, phong thấp đau nhức, gân xương mềm yếu .

+Trị thận hư, lưng gối mỏi, tê bại, phong thấp đau nhức, thần kinh suy nhược, liệt dương, di tinh, tảo tinh, tiết tinh, lãnh cảm, mất ngủ.

+Tăng sức dẻo dai, tăng cường sức đề kháng chung của cơ thể đối với các yếu tố độc hại.

+Chống viêm: Ba Kích có tác dụng chống viêm rõ rệt

+Đối với cơ thể những người tuổi già, Ba Kích có tác dụng tăng lực rõ rệt, thể hiện qua những cảm giác chủ quan như đỡ mệt mỏi, ăn ngon, ngủ ngon và những dấu hiệu khách quan như tăng cân nặng, tăng cơ lực. Còn đối với bệnh nhân đau mỏi các khớp thì sau khi dùng Ba Kích dài ngày, các triệu chứng đau mỏi giảm rõ rệt.

Cách sử dụng cây ba kích

Trị thận hư, đau lưng

Nếu bị mắc chứng thận hư, đau lưng bạn có thể áp dụng bài thuốc sau từ ba kích, sẽ thấy khỏi nhanh chóng.Lấy 16g ba kích, kết hợp cùng nhiều vị thuốc khác như thục địa, long cốt, cốt toái bổ, đảng sâm, nhục thung dung, mỗi thứ 12g cùng với 6g ngũ vị tử, đem nghiền thành bột mịn luyện với mật ong thành hoàn. Sử dụng ngày 2 – 3 lần, mỗi lần 12g.

Trị huyết áp cao

Với những người mắc huyết áp cao có thể lấy ba kích, đương quy, hoàng bá, dâm dương hoắc, tri mẫu, tiên mao mỗi thứ 12g cho vào ấm đất cùng 600ml nước, để trên bếp lửa nhỏ sắc còn 200ml, chia 3 lần uống trong ngày, sử dụng liên tục trong vòng 3 tháng để giúp huyết áp ổn định.

Trị đau nhức xương khớp, mỏi mệt ở người già

Lấy 1 lượng bằng nhau các loại ba kích, xuyên tỳ giải, thỏ ty tử, nhục thung dung, đỗ trọn. Đem tán nhuyễn, trộn với mật làm thành những viên hoàn nhỏ vừa uống. Mỗi lần uống 8g, ngày 2 lần với nước ấm.

Trị đau bụng, đi tiểu không tự chủ

Ba kích (bỏ lõi), 12g đỗ trọng (ngâm rượu, sao), 4g Lộc nhung; 16g viễn chí; Long cốt, Quan quế, Sơn thù du, Phụ tử (chế), Ngũ vị tử mỗi thứ đều 20g; Tang phiêu tiêu, Sơn dược, Tục đoạn, Thỏ ty tử, đều 40g; Nhục thung dung, Sinh địa đều 60g. Tất cả đem tán bột, nặn thành những viên hoàn, mỗi viên 10g. Ngày uống 2-3 viên hoàn.

Bổ thận, tráng dương

Từ lâu, ba kích đã được xem là phương thuốc thần kỳ dành cho các quý ông với công dụng bổ thận, tráng dương. Ngoài cách làm truyền thống là ba kích ngâm rượu uống, bạn có thể lấy 30g ba kích, 300g trai sống (đã bỏ vỏ, thái miếng nhỏ), gừng tươi, gia vị, nước đủ dùng. Cho tất cả vào nồi, hầm trên bếp trên lửa nhỏ trong vòng khoảng 3 tiếng đồng hồ, nêm gia vị cho vừa ăn rồi nhắc xuống. Có thể dùng với cơm như thức ăn bình thường.

Trị phụ nữ tử cung bị lạnh, kinh nguyệt không đều

Ba kích 120g, Lương khương 20g, Tử kim đằng 640g, Thanh diêm 80g, Nhục quế (bỏ vỏ)160g, Ngô thù du 160g. Tán bột. Dùng rượu hồ làm hoàn. Ngày uống 20 hoàn với rượu pha muối nhạt.

Một số lưu ý khi dùng cây ba kích

Không dùng khi rong kinh, kinh sớm. Người âm hư quá vượng, đại tiện táo bón không nên dùng. Tác dụng của cây ba kích trong việc ngâm rượu có tính hàn nên nếu uống nhiều, đàn ông dễ bị tiêu chảy

Lõi củ ba kích có độc, khi sơ chế cần rút lõi.